Prawo spółek

Wiążące polecenie w grupie spółek

Grupa spółek

Jak sygnalizowaliśmy w poprzednim wpisie – w ramach znowelizowanego Kodeksu spółek handlowych wprowadzono przepisy regulujące zasady działania grupy spółek.

Grupę spółek będzie tworzyć spółka dominująca i spółka albo spółki zależne, będące spółkami kapitałowymi, kierujące się zgodnie z uchwałą o uczestnictwie w grupie spółek wspólną strategią w celu realizacji wspólnego interesu, uzasadniającą sprawowanie przez spółkę dominującą jednolitego kierownictwa nad spółką zależną/spółkami zależnymi.

Decyzja o uczestnictwie w grupie spółek będzie podejmowana przez zgromadzenie wspólników/walne zgromadzenie spółki zależnej większością 3/4 głosów ze wskazaniem spółki dominującej. Spółka dominująca i spółka zależna będą miały obowiązek ujawniać w rejestrze przedsiębiorców KRS uczestnictwo w grupie spółek poprzez wpisanie wzmianki do rejestru. Nieujawnienie uczestnictwa będzie wyłączało możliwość stosowania określonych przepisów dotyczących grupy spółek, m.in. regulujących wydanie wiążącego polecenia.

Spółka dominująca oraz spółka zależna uczestniczące w grupie spółek powinny kierować się – obok interesu własnej spółki – także interesem grupy spółek, o ile nie zmierza to do pokrzywdzenia wierzycieli lub wspólników mniejszościowych albo akcjonariuszy mniejszościowych spółki zależnej.

Wiążące polecenie

Spółka dominująca będzie mogła wydawać spółce zależnej uczestniczącej w grupie spółek wiążące polecenie dotyczące prowadzenia spraw spółki, jeżeli jest to uzasadnione interesem grupy spółek oraz przepisy szczególne nie stanowią inaczej. Wiążące polecenie powinno być wydane w formie pisemnej lub elektronicznej pod rygorem nieważności i wskazywać co najmniej:

1) oczekiwane przez spółkę dominującą zachowanie spółki zależnej w związku z wykonaniem wiążącego polecenia;

2) interes grupy spółek, który uzasadnia wykonanie przez spółkę zależną wiążącego polecenia;

3) spodziewane korzyści lub szkody spółki zależnej, które będą następstwem wykonania wiążącego polecenia, o ile występują;

4) przewidywany sposób i termin naprawienia spółce zależnej szkody poniesionej w wyniku wykonania wiążącego polecenia.

Wykonanie wiążącego polecenia przez spółkę zależną będzie wymagało uprzedniej uchwały zarządu spółki zależnej. Ponadto spółka zależna poinformuje spółkę dominującą o podjęciu uchwały o wykonaniu wiążącego polecenia albo uchwały o odmowie wykonania wiążącego polecenia.

Spółka zależna odmówi wykonania wiążącego polecenia, jeżeli jego wykonanie doprowadziłoby do niewypłacalności albo zagrożenia niewypłacalnością tej spółki.

Ponadto Spółka zależna niebędąca spółką jednoosobową (a więc spółka, która ma innych wspólników, niż spółka dominująca, która wydała polecenie) odmówi wykonania wiążącego polecenia także wówczas, gdy istnieje uzasadniona obawa, że jest ono sprzeczne z interesem tej spółki i wyrządzi jej szkodę, która nie będzie naprawiona przez spółkę dominującą lub inną spółkę zależną uczestniczącą w grupie spółek w okresie dwóch lat, licząc od dnia, w którym nastąpi zdarzenie wyrządzające szkodę, chyba że umowa albo statut spółki stanowi inaczej. W określeniu wysokości szkody spółka zależna uwzględni korzyści uzyskane przez tę spółkę w związku z uczestnictwem w grupie spółek w okresie ostatnich dwóch lat obrotowych.

Umowa albo statut spółki zależnej uczestniczącej w grupie spółek może przewidywać dodatkowe przesłanki odmowy wykonania wiążącego polecenia.

Wyłączenie odpowiedzialności

Członek zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej oraz likwidator spółki zależnej nie będzie ponosił odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną wykonaniem wiążącego polecenia. Natomiast członek zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej i likwidator spółki dominującej nie będzie ponosił odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną działaniem w interesie grupy spółek. Przy czym członek zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej, prokurent oraz likwidator spółki uczestniczącej w grupie spółek może powoływać się na działanie lub zaniechanie w określonym interesie grupy spółek, jedynie jeżeli spółka ujawniła w KRS uczestnictwo w grupie spółek.